Oprichtingen en stopzettingen Q1 2026 – Een blik op de sectoren

In ons vorige artikel deelden we hoe de Belgische bedrijvenpopulatie verder onder druk komt en dat het aantal stopzettingen in Vlaanderen zelfs hoger lag dan het aantal oprichtingen. We kijken nu hoe het op sectorniveau evolueert. – Tommy Browaeys

Om te kijken welke clusters in de klappen delen en welke segmenten nog scoren, vergeleken we het aantal oprichtingen en stopzettingen (inclusief faillissementen) van het eerste kwartaal 2026 met dezelfde periode vorig jaar. Dat deden we op basis van de hoofdactiviteit volgens de meest algemene Nacebel-code.

Deze segmenten kregen de grootste absolute daling in het aantal oprichtingen te verwerken:

Activiteit Oprichtingen Q1
2025
2026
2026-2025
86 – Menselijke gezondheidszorg
3.355
2.983
-372
64 – Financiële dienstverlening, exclusief verzekeringen en pensioenfondsen
503
231
-272
41 – Bouw van gebouwen, ontwikkeling van bouwprojecten
973
712
-261
01 – Teelt van gewassen, veeteelt, jacht en diensten in verband met deze activiteiten
906
709
-197
43 – Gespecialiseerde bouwwerkzaamheden
2.906
2.723
-183
90 – Creatieve activiteiten, kunst en amusement
861
678
-183
46 – Groothandel en handelsbemiddeling, met uitzondering van de handel in motorvoertuigen en motorfietsen
744
567
-177
82 – Administratieve en ondersteunende activiteiten ten behoeve van kantoren en overige zakelijke activiteiten
1.246
1.094
-152
66 – Ondersteunende activiteiten voor verzekeringen en pensioenfondsen
348
214
-134
47 – Detailhandel, met uitzondering van de handel in auto’s en motorfietsen
2.363
2.247
-116
68 – Exploitatie van en handel in onroerend goed
1.333
1.217
-116
56 – Eet- en drinkgelegenheden
1.304
1.189
-115
71 – Architecten en ingenieurs, technische testen en toetsen
756
648
-108

In deze clusters zien we de grootste absolute stijging op het vlak van stopzettingen:

Activiteit Stopzettingen Q1
2025
2026
2026-2025
43 – Gespecialiseerde bouwwerkzaamheden
3.017
3.863
+846
96 – Overige persoonlijke diensten
1.565
2.371
+806
47 – Detailhandel, met uitzondering van de handel in auto’s en motorfietsen
2.953
3.530
+577
81 – Diensten in verband met gebouwen, landschapsverzorging
766
1.136
+370
82 – Administratieve en ondersteunende activiteiten ten behoeve van kantoren en overige zakelijke activiteiten
908
1.220
+312
74 – Overige gespecialiseerde wetenschappelijke en technische activiteiten
734
1.031
+297
45 – Groot- en detailhandel in en onderhoud en reparatie van motorvoertuigen en motorfietsen
770
1.045
+275
01 – Teelt van gewassen, veeteelt, jacht en diensten in verband met deze activiteiten
780
999
+219
62 – Ontwerpen en programmeren van computerprogramma’s, computerconsultancy-activiteiten en aanverwante activiteiten
693
881
+188
85 – Onderwijs
787
972
+185
90 – Creatieve activiteiten, kunst en amusement
565
729
+164
71 – Architecten en ingenieurs, technische testen en toetsen
763
923
+160
49 – Vervoer te land en vervoer via pijpleidingen
509
639
+130
41 – Bouw van gebouwen, ontwikkeling van bouwprojecten
794
911
+117
25 – Vervaardiging van producten van metaal, exclusief machines en apparaten
201
314
+113
56 – Eet- en drinkgelegenheden
1.667
1.771
+104
69 – Rechtskundige en boekhoudkundige dienstverlening
777
880
+103

Een belangrijke nuance is wel dat het aantal oprichtingen zich pas na een aantal weken stabiliseert. Door de stopzettingen van de oprichtingen af te trekken, krijgen we de netto-evolutie van de bedrijvenpopulatie per respectieve activiteit.

In deze sectoren zien we de sterkste daling van de actieve populatie:

Activiteit 2026 – Q1
Oprichtingen
Stopzettingen
Evolutie
47 – Detailhandel, met uitzondering van de handel in auto’s en motorfietsen
2.247
3.530
-1.283
43 – Gespecialiseerde bouwwerkzaamheden
2.723
3.863
-1.140
46 – Groothandel en handelsbemiddeling, met uitzondering van de handel in motorvoertuigen en motorfietsen
567
1.261
-694
96 – Overige persoonlijke diensten
1.757
2.371
-614
56 – Eet- en drinkgelegenheden
1.189
1.771
-582
01 – Teelt van gewassen, veeteelt, jacht en diensten in verband met deze activiteiten
709
999
-290
71 – Architecten en ingenieurs, technische testen en toetsen
648
923
-275
45 – Groot- en detailhandel in en onderhoud en reparatie van motorvoertuigen en motorfietsen
771
1.045
-274
74 – Overige gespecialiseerde wetenschappelijke en technische activiteiten
816
1.031
-215
69 – Rechtskundige en boekhoudkundige dienstverlening
666
880
-214
41 – Bouw van gebouwen, ontwikkeling van bouwprojecten
712
911
-199
25 – Vervaardiging van producten van metaal, exclusief machines en apparaten
115
314
-199
82 – Administratieve en ondersteunende activiteiten ten behoeve van kantoren en overige zakelijke activiteiten
1.094
1.220
-126
18 – Drukkerijen, reproductie van opgenomen media
46
153
-107

Naast de steevast in negatieve berichten genoemde horeca valt op dat de Begische landbouwsector verder krimpt en hoe de negatieve trend zich in de bouw doorzet. Volgens Niko Demeester, gedelegeerd bestuurder van Embuild, staan die cijfers niet los van de bredere context van quasi-stagnatie in de bouw- en installatiesector, die al sinds 2022 aanhoudt.  “Een stabiel en voorspelbaar beleid blijft daarbij cruciaal. Aantrekkelijke premies, slimme fiscale prikkels, met onder meer een verlaging van de btw op nieuwbouw naar 6%, snellere vergunningen en een grotere investeringszekerheid zijn essentieel om het vertrouwen en het ondernemerschap in onze sector te herstellen.”

Ook in andere sectorfederaties worden de alarmbellen geluid. Zo kondigde essenscia recent nog aan dat de Belgische chemie- en farmasector zich met een verlies van 1.590 jobs, een exportdaling van bijna 5% en amper nieuwe investeringsaankondigingen op een kantelpunt bevindt. “Als de structurele concurrentiehandicaps niet snel worden weggewerkt, dreigt de sector een cruciale investeringscyclus te missen. Dat brengt niet alleen jobs in gevaar, maar ondermijnt ook de industriële transitie en vergroot het risico op een toenemende importafhankelijkheid”, klinkt het.

Aangezien chemie en farma omwille van de lage absolute aantallen niet in bovenstaande lijsten opduiken, zonderen we ze even af:

Activiteit 2026 – Q1
Oprichtingen
Stopzettingen
Evolutie
20 – Vervaardiging van chemische producten
12
15
-3
21 – Vervaardiging van farmaceutische grondstoffen en producten
3
14
-11
22 – Vervaardiging van producten van rubber of kunststof
45
18
+27

De trend is ook daar negatief, met uitzondering voor de vervaardiging van rubber of kunststof. Wanneer we de oprichtingen in die subcategorie onder de loep nemen, zien we dat het vooral zelfstandigen zonder personeel zijn. Het jobverlies waarnaar essenscia verwijst, situeert zich logischerwijze in het segment van KMO’s en grotere ondernemingen die werknemers in dienst hebben. Het is dus niet omdat ze nog bestaan, dat ze niet steviger onder druk komen. Op basis van onze indicator die een verhoogd risico op faillissement aangeeft, stellen we vast dat die voor 12% van de bedrijven met minstens 10 werknemers zorgwekkend is.

Valt er dan geen enkel goed nieuws te melden? In deze sectoren nam de populatie de voorbije maanden nog met minstens 100 spelers toe:

Activiteit 2026 – Q1
Oprichtingen
Stopzettingen
Evolutie
86 – Menselijke gezondheidszorg
2.983
1.970
+1.013
70 – Activiteiten van hoofdkantoren, adviesbureaus op het gebied van bedrijfsbeheer
2.274
1.344
+930
68 – Exploitatie van en handel in onroerend goed
1.217
631
+586
62 – Ontwerpen en programmeren van computerprogramma’s, computerconsultancy-activiteiten en aanverwante activiteiten
1.201
881
+320
88 – Maatschappelijke dienstverlening zonder huisvesting
278
178
+100

Ook al is die evolutie relatief binnen de ruimere context. Want een niet onbelangrijk detail is dat de groei voor elk van die clusters 7% tot ruim 40% lager lag dan vorig jaar.

We houden de verdere evolutie ook tijdens het tweede kwartaal van 2026 in de gaten.

Benieuwd naar meer van onze analyses en statistieken?